Εκπαίδευση

Αποφεύγοντας το τυπικό… κερδίζεις τη μάθηση (τη μη τυπική).

DSC00383

Σύμφωνα με τον ορισμό του ICOM του 2007 (International Council of Museums) «Μουσείο είναι ένα μόνιμο ίδρυμα, μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα, στην υπηρεσία της κοινωνίας και της ανάπτυξής της, ανοικτό στο κοινό, που έχει ως έργο του τη συλλογή, τη μελέτη, τη διατήρηση, τη γνωστοποίηση και την έκθεση τεκμηρίων του ανθρώπινου πολιτισμού και περιβάλλοντος, με στόχο τη μελέτη, την εκπαίδευση και την ψυχαγωγία». Έτσι εξ ορισμού και μόνο σηματοδοτούνται πολλές παράμετροι οι οποίοι αφορούν τις ‘’υποχρεώσεις’’ ενός μουσείου απέναντι στην κοινωνία, στον πολιτισμό και στην εκπαίδευση της. Πιο ειδικά, τονίζεται ο αέναος και σταθερός τρόπος και ο χαρακτήρας του με τον οποίο ένα μουσείο αποσκοπεί στη διαφύλαξη συλλογών καθώς και στη μελέτη και μεταβίβαση αυτών στις επόμενες γενιές. «Τα μουσεία επιτρέπουν στους ανθρώπους να εξερευνούν συλλογές για έμπνευση, μάθηση και ψυχαγωγία. Κάνουν προσιτά αντικείμενα και δείγματα του φυσικού κόσμου τα οποία διαφυλάσσουν για την κοινωνία» (Οικονόμου, 2003). Συμπληρωματικά, διαφαίνεται η παραδοσιακή έννοια του χώρου, ο τόπος για τη διατήρηση της πολιτιστικής κληρονομίας, στον οποίο παρατηρείται η συντήρηση των αντικείμενων και η έρευνα ( Knutson & Crowley,2012 ). Τα Μουσεία παρέχουν ευκαιρίες για μάθηση που δεν μπορούσαν να συμβούν σε άλλα πλαίσια ( Crowley & Jacobs , 2011 ). Παράλληλα όμως, το πλαίσιο των μουσείων χαρακτηρίζεται και από μια ακόμα λειτουργία και σηματοδοτεί το χώρο στον οποίο το κοινό έρχεται σε επαφή με την τέχνη και την επιστήμη πριν ακόμα τη διδαχθεί στο σχολείο, αποκτά συνείδηση και ωθείται στη δημιουργία (Kim & Crowley,2012).

Η τυπική μάθηση (formal learning) ορίζεται ως ένα ιεραρχημένο, δομημένο και οργανωμένο χρονικά σε βαθμίδες εκπαιδευτικό σύστημα, από τη πρωτοβάθμια εκπαίδευση έως το πανεπιστήμιο, που περιλαμβάνει τόσο τις γενικές ακαδημαϊκές σπουδές όσο και τα εξειδικευμένα προγράμματα και θεσμούς ολοκληρωμένης επαγγελματικής και τεχνικής εκπαίδευσης (Jeffs & Smith, 1999). Δηλαδή είναι η μάθηση που συναντάμε στο σχολείο και μόνο.

Ως άτυπη μάθηση (informal learning) θεωρείται σύμφωνα με τους Jeffs and Smith (1990) η διαδικασία με την οποία κάθε άτομο, σε όλη τη διάρκεια της ζωής του, μαθαίνει και αποκτά στάσεις, αξίες, ικανότητες – δεξιότητες και γνώσεις, από την καθημερινή εμπειρία και τις επιδράσεις που δέχεται από το περιβάλλον του (εργασία, οικογένεια, γειτονιά, ελεύθερες ασχολίες, βιβλιοθήκες, μέσα μαζικής ενημέρωσης κ.ά.). Είναι η µάθηση που προκύπτει από δραστηριότητες της καθηµερινής ζωής οι οποίες σχετίζονται µε την εργασία, την οικογένεια ή τον ελεύθερο χρόνο και δεν είναι διαρθρωµένη από άποψη µαθησιακών στόχων, χρόνου µάθησης ή διδακτικής υποστήριξης, γι΄ αυτό και τυπικά δεν οδηγεί σε επίσημη πιστοποίηση. Παραδείγµατα µορφών άτυπης εκπαίδευσης στη χώρα μας είναι, τα ελεύθερα προγράµµατα περιβαλλοντικής εκπαίδευσης, τα προγράµµατα κατά του ρατσισµού, προγράμματα δημιουργικής γραφής, μουσειοπαιδαγωγικής κλπ.

Ως μη τυπική μάθηση (non-formal learning) ορίζεται οποιαδήποτε οργανωμένη εκπαιδευτική δραστηριότητα εκτός του τυπικού εκπαιδευτικού συστήματος, που απευθύνεται σε συγκεκριμένους εκπαιδευόμενους και έχει συγκεκριμένους εκπαιδευτικούς στόχους (Jeffs and Smith, 1990). Η μη τυπική μάθηση εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό και από το πλαίσιο στο οποίο παρέχεται, και γι’ αυτό το πρόβλημα της εγκυρότητας των αποκτώμενων γνώσεων είναι ιδιαίτερα έντονο.

Advertisements